Σάββατο, 8 Ιανουαρίου 2011

Ανάρτηση 3/2011 [αφιερωματική, τραγουδιστική, κομμουνιστική] – Μικρό αφιέρωμα, δίκην μνημοσύνου, στην κομμουνίστρια τραγουδίστρια Μαρία Δημητριάδη*


{* - Σημείωση: Το αφιέρωμα περιλαμβάνει και αρκετά τραγούδια της Μαρίας Δημητριάδη στα links που παρατίθενται}...

Δύο χρόνια συμπληρώθηκαν χτες, από τον θάνατο της αγαπημένης [και μεγάλης κατ’ εμένα] ερμηνεύτριας [κυρίως πολιτικών τραγουδιών] Μαρίας Δημητριάδη. Έφυγε από τη ζωή πρόωρα [σε ηλικία μόλις 58 χρόνων] στες 7 του Γενάρη του 2009 κτυπημένη [κι αυτή] από τον καρκίνο.

 
 
 Η Μαρία Δημητριάδη επί τω έργω

Πιστεύω ότι η Μαρία Δημητριάδη υπήρξε μια από τις σημαντικότερες και πιο εκφραστικές Ελληνίδες τραγουδίστριες, που έβαλε το στίγμα της στο πολιτικό τραγούδι. Ερμήνευσε μοναδικά, στίχους κορυφαίων ποιητών και δημιουργίες μεγάλων Ελλήνων συνθετών και στρατεύτηκε πολιτικά με τη Αριστερά [και πιο συγκεκριμένα με το ΚΚΕ]. Η δυναμική και συνάμα τρυφερή φωνή της συντρόφευε την επαναστατικότητα των νεανικών μου χρόνων και σημάδεψε την αγάπη μου για το πολιτικό τραγούδι που κρατάει μέχρι και σήμερα!
Τι να πρωτοθυμηθώ από την πορεία αυτής της εξαίρετης «φωνής», που ΜΕ συγκλόνιζε όταν την άκουα να ερμηνεύει καταλυτικά, δραματικά, υπέροχα και με πάθος την ποίηση των Ναζίμ Χικμέτ και Wolf Biermann, που μελοποίησε ο Θάνος Μικρούτσικος στα «Πολιτικά Τραγούδια» [το 1975 – ήμουν μαθητής τότε]. Ή και τις επόμενες συνεργασίες της με τον συνθέτη, στους αξεπέραστους δίσκους «Καντάτα για τη Μακρόνησο» [βασισμένη στον «Πέτρινο Χρόνο» του Γιάννη Ρίτσου] και «Σπουδή σε ποιήματα του Βλαδίμηρου Μαγιακόφσκι», στην εξεγερμένη «Φουέντε Οβεχούνα», στα «Τροπάρια για Φονιάδες», όπου ζωντανεύουν οι μορφές των Τσε Γκεβάρα, Ρόζας Λούξεμπουργκ, Καρυωτάκη, Πλουμπίδη, στα «Τραγούδια της Λευτεριάς» σε στίχους Μπρεχτ, Αναγνωστάκη, Ρίτσου, Φώντα Λάδη, Αλκη Αλκαίου...

Η Μαρία Δημητριάδη κατάθεσε ερμηνείες αξεπέραστες, πότε λυρικές, τρυφερές, ψιθυριστές και πότε δυναμικές και αγέρωχες. Τραγούδησε, είτε για τους γερόντους της Μακρονήσου που «...δίπλα στα μάτια τους έχουν ένα δεντράκι καλοσύνη, ανάμεσα στα φρύδια τους ένα γεράκι δύναμη, κι ένα μουλάρι από θυμό μες στην καρδιά του, που δε σηκώνει τ' άδικο...», [link:
http://www.youtube.com/watch?v=uLgJWpaP9f8], είτε, πως «το πιο εκπληκτικό, πιο επιβλητικό, πιο μυστηριακό και πιο μεγάλο, είν’ ένας άνθρωπος που τον ‘μποδίζουν να βαδίζει», [links: http://www.youtube.com/watch?v=roccYFIcYUs&feature=related και http://aneforiwn.blogspot.com/2010/03/142010.html - το δεύτερο link αποτελεί μια σχετική παλιά μου ανάρτηση], είτε μας «ταξίδεψε» στις «πιο όμορφες θάλασσες» [link: http://www.youtube.com/watch?v=afPJWRr_hEM].
Μοιράστηκε μαζί μας την πιο όμορφη «προφητεία» πως «έτσι κι αλλιώς η Γη θα γίνει κόκκινη», [link:
http://www.youtube.com/watch?v=Kpy7X7KZ-JM], αλλά συνάμα μας υπενθύμισε πως «το μέλλον το μέλλον δεν θα ‘ρθει από μονάχο του αν δεν πάρουμε μέτρα και ‘μείς…» [link: http://www.youtube.com/watch?v=epcBtTo7nGo], και μας προειδοποιούσε ότι «ο φασισμός ... δεν θα πεθάνει μόνος ...», άρα «... τσάκισέ τον»! [link: http://www.youtube.com/watch?v=OEKOEVu8Bj0&feature=related].
Ως αρχαία τραγωδός θρήνησε την απογοήτευση και τα χαμένα όνειρα των ηττημένων αγωνιστών της Αριστεράς που με πόνο ψυχής μονολογούσαν «εγώ δεν παραδέχτηκα την ήττα». Κι αυτή να τους φωνάζει με οδύνη «Μιλάτε, δείχνετε πληγές, αλλόφρονες στους δρόμους, τον πανικό που στραγγαλίζει την καρδιά σας σα σημαία» [link:
http://www.youtube.com/watch?v=0hnRf0BlxLc&feature=related]. Μάλιστα με την πονεμένη φωνή της, μας φωνάζει «ποιος κόσμος μας κρατάει και ποιο σανίδι, απόψε που δικάζουν τον Πλουμπίδη, οι λύκοι αγκαλιά με τα σκυλιά» [link: http://www.youtube.com/watch?v=Q3_7JNU86m0&feature=related].

Ορκισμένη αριστερή, η Δημητριάδη παρέμεινε ιδεολόγος στη ζωή και στις επιλογές της. «Οι συνεργασίες μου είχαν πάντα και κάποιον άλλο λόγο, εκτός από τον καλλιτεχνικό. Υπήρχε ταύτιση, έστω σε κάποιο βαθμό, ιδεολογική, αισθητική. Και χωρίς να υπερηφανεύομαι, δηλώνω ότι δεν έχω κάνει ποτέ ούτε μισή υποχώρηση στη δουλειά μου. Και αυτό το πληρώνω. Υπήρξαν φορές που δεν είχα ούτε τσιγάρο. Αλλά υποχώρηση δεν έκανα», έλεγε η ίδια στη Ρουμπίνη Σούλη στον “Ριζοσπάστη”.

«Η Μαρία Δημητριάδη συμπορεύτηκε με το ΚΚΕ, δεν άλλαξε στρατόπεδο, ούτε εξαργύρωσε την προσφορά της στο λαϊκό κίνημα. Δεν υπέκυψε στην αποσιώπησή της από την πλειοψηφία των ΜΜΕ και τις εταιρείες που ελέγχουν τον χώρο της δισκογραφίας», ανέφερε σε ανακοίνωση της [μετά το θάνατο της] η Κ.Ε. του ΚΚΕ.Η τελευταία επιθυμία της ήταν να αποτεφρωθεί και η τέφρα της να σκορπιστεί στο Αιγαίο. Επειδή όμως η ελληνική νομοθεσία δεν προέβλεπε αυτή την περίπτωση, αποφασίστηκε από τους οικείους της η μεταφορά της σορού της στη Βουλγαρία για να γίνει η καύση της, όμως δεν ξέρω τι έγινε τελικά ...
“Για σένα”, λοιπόν, Μαρία Δημητριάδη [link:
http://www.youtube.com/watch?v=rOOsjrGjg-s&feature=related], αφιερωμένο εξαιρετικά το “Να με θυμάσαι” [link: http://www.youtube.com/watch?v=sNsoaqk4_hY] γιατί ΠΟΤΕ δεν θα ‘σαι ανάμεσα σ’ εκείνους για τους οποίους θα πω “Αυτούς τους έχω βαρεθεί” [link: http://www.youtube.com/watch?v=VVjRyxjTaHM] …


Anef_Oriwn
Σάββατο 8/1/2011


****************************
Υστερόγραφον 11/1/2011:

Μια τζιαι έγινεν κουβέντα από τους φίλτατους Μιχάλη και PolitisPittas για τα τραγούδια με τίτλο “Γράμματα από τη Γερμανία”, του Μίκη Θεοδωράκη τραγουδημένα από την αδερφή της Μαρίας Δημητριάδη, την Αφροδίτη Μάνου [αλλά κι άλλους], να δώσω κι ένα link για ένα απ’ αυτά τα τραγούδια - το “Κίνησ' ο Μάης για ναρθεί”:
http://www.youtube.com/watch?v=jvkS0HC3a-I 
...

Anef_Oriwn
Τρίτη 11/1/2011 – 1:40 μ.μ.

18 σχόλια:

νεος ελληνοκυπριος είπε...

Σημαντική μορφή στο πολιτικό τραγούδι, παντρεμένη (με ένα γιο) με το μετέπειτα ρεζίλι των σκυλιών Ανδρέα Μικρούτσικο...

ερμήνευσε και το "Δεν ξεχνώ" (αυτούς που αδράξανε τις πύλες και τις ανοίξαν στον εχθρό)

http://www.youtube.com/watch?v=OItXBsPyeEo

Anef_Oriwn είπε...

Ο γάμος με «το μετέπειτα ρεζίλι των σκυλιών» έγινε την εποχή που η Μαρία Δημητριάδη και οι Μικρούτσικοι ήταν μέλη αριστερίστικης οργάνωσης ...

Ανώνυμος είπε...

Παιδιά σηκωθειτε
να βγούμε στους δρόμους
γυναίκες και άνδρες
με όπλα στους ώμους
Στο κόκκινο λάβαρο
πάντα πιστοί
στη σάλπιγγα πλάι
που μας προσκαλεί.

Αιωνία της η μνήμη.

Angelina είπε...

Η φωνή της, και τα τραγούδια που ερμήνευσε πρέπει να αντηχούν μέσα μας σαν καμπάνα επαγρύπνησης για πάντα..

Anef_Oriwn είπε...

Angelina,

Κατ’ αρχάς σε καλωσορίζω στο απάχικο μου. Δεν θυμάμαι να ξαναπέρασες από τα μέρη μας!
Παράλληλα θα ‘θελα να ΣΕ ρωτήσω αν οι στίχοι που έχεις στο profile ΣΟΥ όντως είναι του Μπέρτολτ Μπρεχτ. Κάποτε έτσι νόμιζα κι εγώ, αλλά άλλοι τις αποδίδουν σ’ ένα ρωμαιοκαθολικό πάστορα, τον Martin Niemöller.

Angelina είπε...

Anef_Oriwn σε χαιρετώ και ευχαριστώ για το καλωσόρισμα. Από τα μέρη σου περνάω συχνά, άσχετα με το αν κάνω αισθητή την παρουσία μου ή όχι.

Όσο για τους στίχους, πολλές πηγές λανθασμένα τους αποδίδουν στον Brecht. Ίσως φταίει το γεγονός ότι ο Brecht δημοσίευσε ένα ποίημα το 1927 με παρόμοιο περιεχόμενο, το Liturgie vom Hauch (Liturgy of Breath). Ίσως θα πρεπε να τους αφαιρέσω από τον προφίλ ώστε να μην συμβάλω και εγώ στην παραπληροφόρηση.

politispittas είπε...

Μπράβο βρε συ φίλε Ανευ που τίμησες τη μνήμη αυτής της σπουδαίας και συνεπέστατης σε όλα ερμηνεύτριας και προσωπικότητας...

Κατά σύμπτωση, σήμερα το πρωί ακουγα στο αυτοκίνητο της κατ' εμέ εξ' ίσου σημαντική Αφροδίτη Μάνου -την αδελφή της δηλαδή- στα αλησμόνητα και σπουδαία "Γράμματα από τη Γερμανία" του Μίκη...

Καλή Χρονιά να έχουμε, με υγεία πάνω απ' όλα. Νομίζω πως πρώτη φορά ήρθα εδώ...φέτος!

Ανώνυμος είπε...

κομμουνια οι εχθροι της δημοκρατιας.οι εχθροι των λαων των εθνων και των φυλων.οι εφαρμοστες του καπιταλισμου

Disdaimona είπε...

Παρακάμπτω τον πιο πάνω ανώνυμο που ήθρε να πει το ποίημα της σοσιαλίζουσας δεξιάς σε μια ανάρτηση για τη Μαρία Δημητριάδη!

Αξεπέραστη είναι Ανευ η φωνή αυτής της γυναίκας. Δεν υπάρχει αντίγραφο ούτε αντικατάσταση της από καμιά.
Καθόλου τυχαίο και πως ο Χατζιδάκης της εμπιστεύτηκε ενα ολόκληρο δικό του έργο το "Για την Ελένη". Παρότι καταχωρημένος από διαφορους κύκλούς στη δεξία.

Ίσως και καθόλου τυχαίο, πως η μοναδική άλλη ερμηνεύτρια στην οποία εμπιστεύτηκε έργο του (εξαιρουμένης της Νταντωνάκη που ήταν η μούσα του) ήταν η Μαρία Φαραντούρη.
όπως αναφέρει ο ίδιος στη Δημητριάδη βρήκε την τραγικότητα η οποία αρμόζει σε ένα λαϊκό έργο.
Βέβαια ο Μάνος δεν ήταν "Ελληναράς" να ψάχνει το λαϊκό στις φουστανέλλες. Αλλά τι να κάνουμε.

Anef_Oriwn είπε...

Φίλε PolitisPittas,

Κατ’ αρχάς Καλή Χρονιά! Πρώτα και πάνω απ’ όλα Υγεία!

Το αφιέρωμα στην Μαρία Δημητριάδη ήταν πάντοτε στα υπ’ όψη μου από τότε που έμαθα για τον αναπάντεχο θάνατο της αρχές του 2009...
Τότε μάλιστα με είχε εντυπωσιάσει η ύστατη επιθυμία της, όπως η σορός της αποτεφρωθεί. Τούτο δεν είναι κάτι που τολμούν και πολλοί [στον ελλαδικό και κυπριακό χώρο] να το ζητήσουν!

Anef_Oriwn είπε...

Disdaimona,

Απλώς να σημειώσω τη συμφωνία μου με τα όσα λες και ότι οι δυο Μαρίες [η Δημητριάδη και η Φαραντούρη] σφράγισαν με τες φωνές τους το ελληνικό πολιτικό τραγούδι που εξακολουθεί να συνοδεύει και σήμερα τον κόσμο της Αριστεράς [και όχι μόνο] στες διεκδικήσεις και τους αγώνες του.

Παρεμπιπτόντως οι Ανώνυμοι αν είχαν τα κότσια θα έπαιρναν τουλάχιστον ένα σταθερό nick! Πάντως ελάχιστα από τα σχόλια τους μένουν [τα πιο ανώδυνα]. Τα πλείστα διαγράφονται!

stalamatia είπε...

Φανταστική η Μαρία Δημητριάδου,στη τηλεόραση εδώ δείχνουν ότι βλακεία θέλεις αλλά δεν είδα κάποιο αφιέρωμα στη μνήμη της δυστυχώς.

Anef_Oriwn είπε...

Αγαπητή Stala(g)matia,

Σίγουρα δεν πουλάει!!!

Μιχάλης είπε...

Αξεπέραστη φωνή.

Οι ερμηνείες της στα "Πολιτικά" του Μικρούτσικου και στα "Αντάρτικα" καθώς και η ερμηνεία της "Ρωμιοσύνης" στα "Λιανοτράγουδα" έχουν χαράξει ανεξίτηλα το ελληνικό πολιτικό τραγούδι.

Πού θυμήθηκες τα "Γράμματα από τη Γερμανία" βρε Πίττα;
Νόμιζα ότι μόνο εγώ τ' ακούω πλέον.

politispittas είπε...

Χαχαχα....Μιχάλη!

Λάθος, είμαστε δύο! Ποιος ξέρει, μπορεί να γίνουμε τρεις άντε και χίλιοι δεκατρείς. Για παραπάνω, δεν το βλέπω!

Anef_Oriwn είπε...

Μιχάλη και PolitisPittas,

Έκαμα μία σύντομη προσθήκη [ως υστερόγραφο] στο κείμενο της ανάρτηση προσθέτοντας ένα link με ένα τραγούδι της Αφροδίτης Μάνου από το δίσκο “Γράμματα από τη Γερμανία” του Μίκη Θεοδωράκη – είναι το “Κίνησε ο Μάης”

Angelina είπε...

Τα "Γράμματα από τη Γερμανία":

http://rapidshare.com/#!download|649tl2|207346|Qeodwrakhs_-_Grammata_ap_th_Germanis.zip|51122

Anef_Oriwn είπε...

Angelina,

Σ’ ευχαριστούμε τα μέγιστα!